والدین و فرزند پروری – شهربانو قهاری

معرفی کتاب والدین و فرزند پروری

کتاب والدین و فرزند پروری نوشته دکتر شهربانو قهاری و منتشرشده در انتشارات دانژه، برای پدر و مادرهایی نوشته شده که در طول مسیر فرزند پروری، بارها از خودشان پرسیده‌اند آیا دارند کار درستی انجام می‌دهند یا نه. این کتاب در ۱۷ فصل، رفتار والدین و نیازهای رشدی کودکان را از زوایای مختلف بررسی می‌کند.

پرورش فرزند شاید مهم‌ترین رسالتی باشد که بر عهدهٔ هر پدر و مادری گذاشته می‌شود. هیچ‌کس از روز اول والد ماهری نیست؛ این نقش را در طول زمان و در دل روزمرگی‌ها یاد می‌گیریم. مسیری که هم لذت دارد و هم سختی، گاهی پر از تردید است و گاهی پر از رضایت، و کمتر کسی می‌تواند بدون آماده‌شدن قبلی از پس آن به‌خوبی بربیاید.

به همین دلیل، تجربهٔ شخصی به‌تنهایی کافی نیست. بسیاری از والدین در طول مسیر با پرسش‌های مشابهی روبه‌رو می‌شوند: چطور مرز بگذارند بدون این‌که سخت‌گیر شوند؟ چطور با کودک درست حرف بزنند؟ چه زمانی باید محکم بایستند و چه زمانی کنار بیایند؟ دانستن آنچه دیگران، به‌ویژه متخصصان این حوزه، در سال‌ها کار و تجربه آموخته‌اند، می‌تواند از خیلی از اشتباهات جلوگیری کند و مسیر را برای والدین روشن‌تر کند.

کتاب از ساختار خانواده و زیرمنظومه‌های آن شروع می‌شود، بعد به مرزبندی در خانواده، نقش‌ها و سبک‌های فرزند پروری، اقتدار والدین، راهبردهای حل تعارض، رفتارهای پرخطر والدین، تغییر رفتار کودکان، قانون‌گذاری در خانه، و شیوهٔ درست تشویق و تنبیه می‌رسد. در فصل‌های بعدی هم به نیازهای هیجانی کودکان، شکل‌گیری طرحواره‌ها، هوش هیجانی، قضاوت اخلاقی، مدیریت فضای مجازی، خودپنداره، عزت‌نفس و در پایان رشد اجتماعی کودکان پرداخته شده است.

هر فصل، یک تکه از پازل فرزند پروری را کامل می‌کند؛ چیزی که در نهایت روی شخصیت و سلامت روان کودک اثر می‌گذارد. نکتهٔ مهم این‌جاست که این کتاب دنبال ارائهٔ نسخه‌های آماده و قطعی نیست، بلکه سعی می‌کند نگاه والدین را نسبت به رفتار و نیازهای فرزندشان عمیق‌تر کند. وقتی والدی بداند پشت هر رفتار کودک چه نیازی نهفته است، تصمیم‌گیری‌ هم آگاهانه‌تر می‌شود.

توضیحات تکمیلی

ساختار منظم کتاب فرزند پروری قهاری نشر دانژه ازجمله ویژگی های مثبت این اثر شمرده می‌شود؛ در شروع هر فصل ابتدا با مقدمه درباره اون موضوع شروع به موضوعات مختلف اون فصل می‌پردازد و در انتها هر فصل بخشی برای خلاصه آن اختصاص یافته است. در طول کتاب نیز تلاش شده برای درک بهتر محتوا از مثال هایی از افراد و موقعیت های مختلف استفاده شود تا خواننده بهتر مطالب را درک و در موقعیت مشابه فهم آن راحت تر باشد.

نویسنده این اثر دکتر شهربانو قهاری، دارای دکتری روانشناسی بالینی از دانشگاه علوم پزشکی ایران، سال‌ها به‌عنوان عضو هیأت علمی دانشکدۀ علوم رفتاری و سلامت روان این دانشگاه فعالیت داشته و در حوزه‌های زوج‌درمانی، مشاورۀ ازدواج و طلاق، و پیشگیری از خشونت خانگی و تروما صاحب‌نظر است. ایشان همچنین به‌عنوان داور مجلات علمی معتبری چون Current Psychology فعالیت می‌کنند.

بریدۀ کتاب

همدلی

همدلی یکی از مهارت‌های مهم و یکی از نشانه‌های هوش هیجانی است. همدلی یعنی خود را جای دیگری بگذارید و شرایط و احساس او درک کنید. هدف از تقویت همدلی در کودکان این است که آن‌ها به تأثیر رفتار و احساس خود بر دیگران پی‌ببرند. فرزندان، همدلی کردن را از پدر و مادر خود یاد می‌گیرند. پس هنگامی که فرزندان ناراحت یا خشمگین هستند با آن‌ها همدلی کنید تا همدلی کردن را یاد بگیرند. برای همدلی از واژه می‌فهمم که … درک می‌کنم که … متوجه هستم که … استفاده کنید:

– «می‌فهمم چه‌قدر ناراحتی.»

– «درک می‌کمن تا چه اندازه عصبانی هستی.»

والدین می‌توانند با روش‌هایی همدلی را در فرزندان خود تقویت کنند.